Οι περισσότεροι άνθρωποι νιώθουν κουρασμένοι μετά από μια απαιτητική περίοδο στη δουλειά ή στην προσωπική τους ζωή. Συνήθως, λίγες ημέρες ξεκούρασης αρκούν για να αποκατασταθούν οι δυνάμεις τους.
Τι συμβαίνει όμως όταν η εξάντληση επιμένει, ακόμη και μετά από διακοπές ή ξεκούραση;
Τότε ίσως δεν πρόκειται απλώς για κούραση αλλά για επαγγελματική εξουθένωση ή burnout.
Τι είναι το burnout;
Το burnout είναι μία κατάσταση σωματικής, συναισθηματικής και ψυχικής εξάντλησης που σχετίζεται με παρατεταμένο εργασιακό στρες.
Ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει ανθρώπους που για μεγάλο χρονικό διάστημα λειτουργούν υπό υψηλές απαιτήσεις, πίεση και ευθύνη χωρίς επαρκή αποκατάσταση και φροντίδα του εαυτού τους.
Ποια είναι τα συχνότερα σημάδια του burnout;
Τα συνηθέστερα συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- συνεχή κόπωση
- δυσκολία συγκέντρωσης
- μειωμένη απόδοση
- ευερεθιστότητα
- αίσθημα απογοήτευσης
- δυσκολία να απολαύσει κανείς πράγματα που παλαιότερα τον ευχαριστούσαν
- διαταραχές ύπνου
- πονοκεφάλους
- μυϊκές εντάσεις
- αίσθημα ότι «δεν έχω άλλο να δώσω»
Πώς διαφέρει από την απλή κούραση;
Η βασική διαφορά είναι ότι η απλή κούραση συνήθως βελτιώνεται μετά από ξεκούραση.
Στο burnout, η εξάντληση παραμένει ακόμη και όταν υπάρχουν ευκαιρίες για ανάπαυση. Πολλοί άνθρωποι περιγράφουν ότι ξυπνούν κουρασμένοι, δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν και αισθάνονται ότι λειτουργούν συνεχώς «στο κόκκινο».
Το σώμα συχνά προειδοποιεί πρώτο
Πριν ακόμη αναγνωρίσουμε την ψυχική εξάντληση, το σώμα συχνά αρχίζει να στέλνει σήματα:
- συχνοί πονοκέφαλοι
- αυχενικός πόνος
- γαστρεντερικές ενοχλήσεις
- ταχυκαρδίες
- αϋπνία
- αίσθημα συνεχούς έντασης
Η κατανόηση αυτών των σημάτων μπορεί να βοηθήσει ώστε να παρέμβουμε νωρίτερα.
Πώς μπορεί να βοηθήσει η Σωματική Ψυχοθεραπεία;
Η Σωματική Ψυχοθεραπεία βοηθά τον άνθρωπο να αναγνωρίσει τις ανάγκες του σώματος και του νευρικού συστήματος πριν η εξάντληση γίνει χρόνιο βίωμα.
Μέσα από τη θεραπευτική διαδικασία είναι δυνατόν να αναπτυχθούν νέοι τρόποι αυτορρύθμισης, αποκατάστασης και φροντίδας του εαυτού.
Πότε είναι χρήσιμο να ζητήσω βοήθεια;
Ίσως είναι χρήσιμο να αναζητήσετε υποστήριξη όταν:
- η κόπωση επιμένει για μήνες
- επηρεάζεται η εργασία ή οι σχέσεις
- αισθάνεστε συνεχώς εξαντλημένοι
- δυσκολεύεστε να απολαύσετε την καθημερινότητα
- νιώθετε ότι δεν μπορείτε να σταματήσετε ακόμη και όταν το σώμα το ζητά
Η έγκαιρη αναγνώριση του burnout μπορεί να βοηθήσει σημαντικά στην αποκατάσταση της ισορροπίας και της ευεξίας.
Βιβλιογραφία
- Maslach, C., & Leiter, M. P. (2016). Burnout.
- World Health Organization (2019). Burn-out an occupational phenomenon.
- Schaufeli, W. B., Leiter, M. P., & Maslach, C. (2009). Burnout: 35 years of research and practice.
- van der Kolk, B. (2014). The Body Keeps the Score.
- Porges, S. W. (2011). The Polyvagal Theory.